เมืองคู่แฝดไทย-ลาวผนึกกำลังปั้นคนพันธุ์อาร์ลุยตลาดอาเซียน

          ณัชชารีย์ วิเชียรรัตน์
          ขอบใจ หลาย หลาย หมู่เฮาจะนำประสบการณ์ที่ได้รับไปใช้ในการจัดการเรียนการสอนให้แก่นักเฮียน คำพูดที่เปล่งดังออกมาจากคณะครูอาชีวศึกษาชาวลาว ที่ผ่านการฝึกประสบการณ์วิชาชีพในสถานประกอบการของไทย ตามโครงการความร่วมมือไทยลาว เพื่อพัฒนาครูอาชีวศึกษาลาว บ่งบอกถึงความรู้สึกขอบคุณอย่างมาก ในการที่ไทยช่วยพัฒนาครูอาชีวศึกษา ของสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว หรือ สปป.ลาว ประเทศเพื่อนบ้านใกล้ชิดกับไทย
          โครงการความร่วมมือไทย-ลาว โดยการสนับสนุนของธนาคารเพื่อการพัฒนาเอเชีย หรือเอดีบี เพื่อพัฒนาครูอาชีวศึกษาลาว จำนวน 33 คน ใน 4 สาขา คือ ช่างก่อสร้าง ช่างทำเฟอร์นิเจอร์ ช่างมอเตอร์หรือซ่อมรถยนต์ และบัญชี ที่เพิ่งปิดการอบรมไปเมื่อเร็ว ๆ นี้ เป็นหนึ่งในความร่วมมือ ที่สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) ได้มอบให้สำนักพัฒนาสมรรถนะครูและบุคลากรอาชีวศึกษา และสถาบันการอาชีวศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 1 วิทยาลัยเทคนิคหนองคาย ใช้แนวทางการฝึกแบบ Competency Based Training ที่เน้นสมรรถนะอาชีพ โดยจัดส่งครูอาชีวศึกษาลาว เข้าฝึกปฏิบัติงานจริงในสถานประกอบการของไทย เป็นระยะเวลาประมาณ 1 เดือน และมีสถานศึกษา สังกัด สอศ. จำนวน 4 แห่ง ให้ความรู้ด้านวิชาการ
          ต่อเนื่องกว่า 18 ปี นับตั้งแต่ พ.ศ. 2537 ถึงปัจจุบัน ที่รัฐบาลไทย โดย สอศ. ได้มีความร่วมมือ และให้ความช่วยเหลือ ด้านการจัดอาชีวศึกษาและการฝึกอบรมวิชาชีพ กับกรมอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการและกีฬา แห่ง สปป.ลาว ผ่านโครงการต่าง ๆ อาทิ ฝึกอบรมวิชาชีพให้แก่โรงเรียนวัฒนธรรม แขวงเวียงจันทน์ ในโครงการพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี โครงการพัฒนาโรงเรียนเทคนิคแขวงเวียงจันทน์ : ศูนย์พัฒนาอาชีวศึกษาโพนโฮง โครงการพัฒนาสถานศึกษาอาชีวศึกษา สปป.ลาว 4 แขวง ซึ่งภายใต้โครงการต่าง ๆ มีทั้งการก่อสร้างอาคาร โรงฝึกงาน การพัฒนาครู ให้ครุภัณฑ์ อุปกรณ์การเรียนการสอน รวมถึงจัดหาสื่อสิ่งพิมพ์และตำราเรียนให้
          แม้ลาวจะมีความต้องการแรงงานระดับช่างฝีมือมาก แต่ลาวก็ยังคงมีปัญหาในการจัดการศึกษาด้านอาชีวศึกษาให้แก่คนรุ่นใหม่ ทั้งในส่วนของจำนวนสถานศึกษาด้านนี้ที่ยังมีไม่ครบทุกแขวง อุปกรณ์การเรียนการสอนยังล้าสมัย บุคลากรที่ผลิตออกมายังไม่ตรงกับความต้องการของผู้ใช้ และที่สำคัญพ่อ แม่ ผู้ปกครองยังมีค่านิยมให้ลูกหลานเรียนต่อในระดับมหาวิทยาลัย เพื่อนั่งทำงานสบาย ๆ ในห้องแอร์ มากกว่าเรียนสายอาชีวศึกษาที่ดูว่าทำงานเหนื่อยและหนัก
          ผลจากการส่งครูอาชีวศึกษาลาวมาฝึกประสบการณ์วิชาชีพในไทยครั้งนี้ นายหนูพัน อุดสา อธิบดีกรมอาชีวศึกษา กระทรวงศึกษาธิการและกีฬาแห่ง สปป.ลาว บอกว่า ลาว ต้องการยกระดับคุณภาพสมรรถนะแรงงานให้พร้อมเข้าสู่ประชาคมอาเซียน ซึ่งขณะนี้ สปป.ลาว กำลังอยู่ในระยะปฏิรูปงานอาชีวศึกษาและฝึกอบรมวิชาชีพ จะมีการปฏิรูปหลักสูตร สื่อการเรียนการสอน รวมถึงขยายสถานศึกษาด้านอาชีวศึกษาให้ครบทั้ง 16 แขวง และเพิ่มจำนวนผู้เรียนให้มากขึ้น โดยเน้นพัฒนาครูก่อน เพราะครูเป็นจุดใจกลางในการสั่งสอนวิชาชีพให้แก่นักเรียน อีกทั้งแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ของ สปป. ลาว จะเน้นใน 4 อาชีพ คือ พัฒนาเรื่องพลังงานไฟฟ้า เหมืองแร่ การท่องเที่ยว และการทำให้ประเทศเชื่อมต่อกับประเทศในอาเซียน คือ การมีทางรถไฟฟ้าความเร็วสูง ทำให้มีความต้องการแรงงานในแขนงอาชีพที่เกี่ยวข้องสูง ทั้งนี้ ครูอาชีวศึกษาของลาวมีประมาณ 2,000 กว่าคน ส่วนใหญ่มีวุฒิการศึกษาในระดับเทคนิคชั้นกลาง จึงจำเป็นต้องพัฒนาครูให้มีวุฒิการศึกษาในระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง ซึ่งไทยมีมาตรฐานในการฝึกอบรมวิชาชีพครูเป็นอย่างดี
          ลาวยังต้องการการสนับสนุน และความร่วมมือจากหลายประเทศ โดยเฉพาะประเทศในอาเซียน ซึ่งหลังจากนี้ผมจะประสานกับอาชีวศึกษาของไทย เพื่อช่วยฝึกอบรมครูอาชีวศึกษาลาว ซึ่งถือเป็นการเตรียมความพร้อมเข้าสู่ประชาคมอาเซียนในปี 2558 เพราะถ้าเราไม่ตระเตรียมตั้งแต่ต้นจะทำให้งานอาชีวศึกษาของลาวก้าวเข้าสู่ประชาคมอาเซียนช้า นอกจากนี้ทราบว่าไทยกำลังอยู่ในช่วงปฏิรูปหลักสูตรอาชีวศึกษาเช่นกัน ดังนั้น ลาว จะร่วมมือกับไทย ในเรื่องของหลักสูตร เพื่อให้มีทิศทางเดียวกัน สามารถเรียนต่อเนื่องกันได้ และพวกเราจะสร้างมาตรฐานอาชีพให้ได้มาตรฐานเดียวกัน ซึ่งเป็นเรื่องที่จำเป็น เพราะต่อไปการจ้างงาน หรือเคลื่อนย้ายแรงงาน จะทำได้อย่างเสรี ถ้าไม่พัฒนาให้เทียบทัน ทั้งลาวและไทยจะเสียเปรียบประเทศที่มีความเจริญกว่าเรา นายหนูพัน ย้ำถึงงานที่ต้องร่วมมือกันในอนาคต
          ขณะที่ ดร.ชัยพฤกษ์ เสรีรักษ์ เลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (กอศ.) เล่าว่า จากการเดินทางไปดูงานของวิทยาลัยเทคนิคแขวงเวียงจันทน์ และโรงเรียนเทคนิควิชาชีพแขวงหลวงพระบาง สปป.ลาว เมื่อปลายปีที่ผ่านมา พบว่า สอศ. ยังมีอีกหลายงานที่จะสนับสนุนด้านการพัฒนาฝีมือชาวลาวให้เข้าสู่ประชาคมอาเซียนอย่างมีประสิทธิภาพ โดยเบื้องต้นอธิบดีกรมอาชีวศึกษาลาว จะประสานให้ 16 แขวง สำรวจความต้องการของนักศึกษา และประชาชน สปป.ลาว ในแต่ละพื้นที่ว่าต้องการฝึกอบรมอาชีพไหน มีจำนวนเท่าไหร่ จากนั้น สอศ.จะมอบหมายให้วิทยาลัยที่ตั้งอยู่ในจังหวัดที่อยู่ติดชายแดนไทย-ลาว จัดฝึกอบรมอาชีพระยะสั้นประมาณ 75-300 ชั่วโมง ให้แก่ชาวลาว อาทิ จ.เชียงราย จะประกบคู่กับแขวงบ่อแก้ว จ.น่าน ประกบคู่กับแขวงไซยะบุลี จ.หนองคาย ประกบคู่กับแขวงเวียงจันทน์ จ.นครพนม ประกบคู่กับแขวงคำม่วน หรือ จ.อุบลราชธานี ประกบคู่กับแขวงจำปาสัก เป็นต้น
          ในอาเซียนไทย-ลาว ถือเป็นคู่แฝดกัน เพราะเรามีความเหมือน และละม้ายคล้ายคลึงกันทั้งในเรื่องของวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน วัฒนธรรม ขนบธรรมเนียมประเพณี ศาสนาและภาษา ดังนั้นเราจะทำอะไรไปด้วยกัน ในทิศทางเดียวกัน ช่วยเหลือดูแล และจับมือก้าวเข้าสู่ประชาคมอาเซียนไปพร้อม ๆ กัน ดร.ชัยพฤกษ์ กล่าว
          ไม่ต้องถามว่าไทยได้อะไรจากความร่วมมือครั้งนี้ สิ่งที่ไทยได้คงไม่สามารถตีราคาเป็นมูลค่าได้ เพราะแค่คำว่า ขอบใจ หลาย หลาย ความรู้สึกซาบซึ้งน้ำใจ  ก็จะก่อให้เกิดความเกื้อกูลในด้านต่าง ๆ ระหว่างประชาชนของทั้ง 2 ชาติอย่างไม่รู้จบ.