สพป.ยโสธร เขต 1 รวมโรงเรียนขนาดเล็กรองรับการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง (รายงานพิเศษ)

          จากนโยบายและยุทธศาสตร์การขับเคลื่อนการปฏิรูปการศึกษา ในทศวรรษที่สอง ของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน เพื่อการพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก ในการ ส่งเสริม สนับสนุนให้โรงเรียนสามารถดำเนินการพัฒนาคุณภาพนักเรียนให้ได้ตามมาตรฐานที่หลักสูตรกำหนด ภายใต้การใช้ทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อรองรับนโยบายการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง และมาตรการบริหารจัดการเชิงยุทธศาสตร์ ของคณะกรรมการกำหนดเป้าหมายและนโยบายกำลังคนภาครัฐ (คปร.) มาตรการสำคัญประการหนึ่ง ในนโยบายและยุทธศาสตร์การขับเคลื่อนการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง คือ การควบรวม โรงเรียน โดยมีเป้าหมายหลัก คือการกระตุ้นให้เกิดการรวมโรงเรียน หรือเลิกโรงเรียนขนาดเล็กที่มีนักเรียนจำนวนน้อย การกำหนดจำนวนโรงเรียนให้เหมาะสมกับความจำเป็นของพื้นที่ ด้วยการลดจำนวนโรงเรียนขนาดเล็ก

          ที่ผ่านมาได้ดำเนินการด้วยมาตรการหลายอย่าง เช่น ยุบรวม โรงเรียน 2-3 โรงเรียน เป็น 1 โรงเรียน หรือเลิก และด้านการจัดการเรียนรู้แบบคละชั้น การจัดครูธุรการ ซึ่งยังมีปัญหาและอุปสรรค ที่สำคัญ คือ การไม่ได้รับการยอมรับจากผู้ปกครองและชุมชนที่ยัง มีความเชื่อว่าครูต้องการจัดการเรียนเป็นรายชั้นเรียน และมีครูครบชั้น และยังมีข้อจำกัดด้านการโยกย้ายครู และผู้บริหารสถานศึกษา เพื่อ การเกลี่ยอัตราครูให้เหมาะสม อย่างไรก็ตามแต่จำนวนโรงเรียนขนาดเล็ก เพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อยๆ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน จึงได้กำหนดนโยบายการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็กให้เป็นรูปธรรม และสอดคล้องกับการปฏิรูปการศึกษาในทศวรรษที่สอง ที่พึงรวมได้-รวม โรงเรียนใด...หากต้องดำรงอยู่ ต้องอยู่อย่างมีคุณภาพโดยไม่ดูดซับทรัพยากร

          ดร.อภิชัย กรมเมือง ผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 1 (ผอ.สพป.ยโสธร เขต 1) เปิดเผยว่า สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 1 มีโรงเรียนในสังกัด จำนวน 193 โรงเรียน 1 สาขา ในจำนวนนี้ เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก ที่มีนักเรียนไม่เกิน 120 คน จำนวนมากถึง 119 โรงเรียน 1 สาขา และมีแนวโน้มที่จะมีโรงเรียนขนาดเล็กเพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อยๆ เนื่องจากสภาวะสังคมที่เปลี่ยนแปลง จำนวนประชากรวัยเรียนลดลง ส่วนหนึ่งเดินทางติดตามผู้ปกครองที่ไปทำงานในเมืองใหญ่ อีกส่วนหนึ่ง มีค่านิยมให้บุตรหลานไปเรียนที่โรงเรียนยอดนิยมในเมือง แต่รากเหง้า ของสังคมไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในชนบท ยังคงต้องดำเนินชีวิตในถิ่นฐานบ้านเกิด ความยากจนบนพื้นฐานสังคมดั้งเดิม ทำให้ไม่สามารถ ส่งบุตรหลานเข้าไปเรียนโรงเรียนในเมืองได้ โรงเรียนขนาดเล็ก จึงมีความจำเป็นสำหรับผู้คนในท้องถิ่นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ในขณะเดียวกัน ความขาดแคลนบุคลากรและงบประมาณทางการศึกษา ครูสอนไม่ครบชั้น ครูสอนไม่ตรงวิชาเอก อุปกรณ์การเรียนการสอนขาดแคลน ไม่ทันสมัย ฉุดให้ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนต่ำลง การ แก้ปัญหาโรงเรียนขนาดเล็ก จึงต้องดำเนินไปด้วยความละเอียดอ่อนและค่อยเป็นค่อยไป แบบไม่ให้กระทบกับคุณภาพการศึกษาและความรู้สึกของผู้คนในชุมชน...

          ความจำเป็นและนโยบายการบริหารจัดการโรงเรียนขนาดเล็ก ดังกล่าว สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษายโสธร เขต 1 ได้ร่วมกับผู้บริหารโรงเรียนขนาดเล็กในสังกัด ได้จัดประชุมเพื่อวางแผนในการ ร่วมกันวางกรอบการทำงาน มอบนโยบายและแนวทางในการดำเนินการ ให้โรงเรียนขนาดเล็กได้รับทราบ โดยรูปแบบที่โรงเรียนขนาดเล็กใช้เป็นแนวทางพัฒนาคุณภาพการศึกษา ได้แก่ การบริหารจัดการร่วมกันในรูปแบบของ โรงเรียนศูนย์การเรียนรู้ การเรียนร่วมในรูปแบบเครือข่ายทั้งรวมเป็นบางชั้น และเป็นรายกลุ่มสาระการเรียนรู้ และการอยู่อย่างมีคุณภาพโดยใช้รูปแบบการเรียนการสอนแบบคละชั้น สื่อทางไกลผ่านดาวเทียม สื่อ ICT และการสอนแบบบูรณาการ เป็นต้น ซึ่ง การดำเนินการจะเป็นไปในลักษณะขั้นบันได โดยจะเริ่มต้นตั้งแต่ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2555 เป็นต้นไป

          ผอ.สพป.ยโสธร เขต 1 กล่าวอีกว่า ได้ทดลองรวมนักเรียน โรงเรียนขนาดเล็กมาแล้ว เมื่อต้นปีการศึกษา 2554 โดยมอบหมายให้ นายสามารถ ผ่องศรี ศึกษานิเทศก์ สพป.ยโสธร เขต 1 ผู้รับผิดชอบ โรงเรียนขนาดเล็ก ให้โรงเรียนในสังกัดดำเนินการทดลองรวมชั้นเรียน ซึ่งมีโรงเรียน 4 แห่ง ประกอบด้วย โรงเรียนบ้านดอนมะยาง,โรงเรียนบ้านหนองแฝก, โรงเรียนบ้านสะเดา และโรงเรียนบ้านโนนทรายงาม อ.เมืองยโสธร ซึ่งเป็นโรงเรียนขนาดเล็กที่อยู่ใกล้เคียงกัน นำ นักเรียนระดับชั้น ป.4, ป.5 และชั้น ป.6 ของแต่ละโรงเรียนไปเรียน รวมกันที่โรงเรียนบ้านสะเดา ในลักษณะของศูนย์การเรียนรู้ ต่อมาโรงเรียนบ้านหนองหงอกและโรงเรียนบ้านหนองบก อ.เมืองยโสธร ได้รวมนักเรียนระดับชั้น อนุบาล 1-ป.4 ไปเรียนที่โรงเรียนบ้านหนองหงอก ระดับ ป.4-ป.6 ไปเรียนที่โรงเรียนบ้านหนองบก และจากผลการประเมินพบว่า ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนสูงขึ้น ผู้ปกครองและชุมชนมีความพึงพอใจ ใช้ครูผู้สอนน้อยลง แต่มีปัญหาเรื่องรถรับส่งนักเรียน ซึ่ง สพป.ยโสธร เขต 1 ได้สนับสนุนรถยนต์ราชการให้ 1 คัน สำหรับในปีการศึกษา 2555 มีโรงเรียนในสังกัดส่งโครงการรวมนักเรียนมาแล้ว 7 โรงเรียน คือ โรงเรียนบ้านห้องข่า, โรงเรียนบ้านกุดจอก, โรงเรียนบ้านสมสะอาด อ.เมืองยโสธร โรงเรียนบ้านบากเรือ, รร.บ้านราชมุนี, รร.บ้านหนามแท่ง, รร.บ้านดอนผึ้ง อ.มหาชนะชัย ซึ่งคาดว่าจะดำเนินการได้ในภาคเรียนที่ 1/2555 นี้

          ประยูร ใบบัว

          ที่มา: http://www.naewna.com